تراشکاری مرکز فنی و حرفه ای دورود

محاسبات دنده محاسبات دنده های شانه ای

 
محاسبات دنده های شانه ای
برای محاسبات دنده های شانه ای ساده و مورب یک سری پارامتر و فرمول های محاسباتی وجود دارد که در ادامه به معرفی و توضیح آن ها می پردازیم. دندانه های شانه با چرخ دنده های ساده و يا مايل درگير می شود لذا بايستی دارای مدول يکسان باشد. از اين رو محاسبات ايجاد دندانه شانه ای مشابه محاسبات چرخ دنده ساده است.

محاسبات مربوط به دنده های شانه ای ساده:
مهمترين پارامتر و فرمول های محاسباتی اين دنده به ترتيب عبارت است از:مدولگامارتفاع دندانهارتفاع سر دندانهارتفاع پای دندانهضخامت دندانهزاویه دندانه یا زاویه فشار
مدول:
عدد ثابت چرخ دنده شانه ای مورد نظر است و آن را با m نشان می دهند که در سيستم متريک برحسب ميلی متر است.توجه: اين اندازه برابر ارتفاع سردندانه می باشد.
Hk=m

گام:
گام فاصله يک نقطه مشابه از دو دنده پی در پی بر روی چرخ دنده مd باشد که آن را با P نشان می دهند. مقدار گام را می توان از رابطه زير بدست آورد.
P=m×π

ارتفاع دندانه:
فاصله سر دنده تا پای دنده را ارتفاع دنده می گويند و با H نشان می دهند. مقدار ارتفاع را می توان از رابطه زير بدست آورد.
H=2/167 × m

ارتفاع سردندانه:
ارتفاع سر دنده فاصله ای است که برابر با مدول می باشد و اين فاصله از سر دنده تا خط تماس دنده شانه با چرخ دنده می باشد (دايره گام). ارتفاع سر دنده را با hk نشان می دهند.

ارتفاع پای دندانه:
ارتفاع پای دنده فاصله خط تماس چرخ و شانه تا پای دنده را گويند و آن را با hf نشان می دهند. اين مقدار برابر مدول به اضافه لقی می باشد.
hf=1/167 ×m
ضخامت دندانه:
نصف مقدار گام دنده را ضخامت دنده می گويند. به عبارتی شيار دنده و دنده دقيقاً به اندازه هم بوده و نصف فاصله هر نقطه از دنده و شيار برابر ضخامت دنده خواهد شد. ضخامت دنده را با S نشان می دهند. لازم به ذکر است اين اندازه را بايد در عمق hk در نظر گرفت.
S=P/2
 
زاویه دندانه یا زاویه فشار:
اين زاويه را با αp نشان می دهند و اين مقدار در سيستم متريک برای دندانه های شانه ای ۲۰ درجه می باشد.

محاسبات مربوط به دندانه های شانه ای مایل یا مورب:
تنها تفاوت در چرخ دنده های شانه ای ساده و مورب دو مورد زير است:شماره تيغه فرز انتخابیزاويه تمايل (α) که در دنده های شانه مورب با استفاده از گيره های انيورسال قابل تنظيم است.
به دليل زاويه دار بودن دنده شانه ای مورب، با مشاهده مقطع دنده از ديد روبرو گام و مدول واقعی دنده ها ديده نمی شود لذا در اين نوع شانه ها دو گام ظاهری و حقيقی وجود دارد.
مهمترين پارامترها و فرمول های محاسباتی اين دندانه ها به قرار زير است:گام ظاهریگام حقيقی يا نرمال
گام ظاهری یا (Ps):
اگر در امتداد محور فرضی دندانه شانه ای مورب به دندانه های آن نگاه کنيم فاصله يک نقطه از يک دنده تا نقطه مشابه از دنده بعدی (دو نقطه روی خط طول متوسطه دنده) را گام ظاهری گويند وآن را به Ps نشان می دهند.
Ps=ms×πPs گام ظاهریMs مدول ظاهری
زاویه تمایل دنده های شانه ای حداكثر ۴۵ درجه می تواند در نظر گرفته شود. 
گام حقيقی يا نرمال:
در صورت مشاهده دنده های شانه از نمای بالا فاصله دو دنده از هم دیگر را گام حقيقی یا نرمال می گویند و آن را با Pn نشان می دهند. گام نرمال از رابطه زیر بدست می آید.
Pn= mn× π
آنچه كه در عمل از آن استفاده می شود مدول حقيقی یا نرمال می باشد كه تيغه فرز انتخابی را تعيين می كند و مدول ظاهری عمدتاً جنبه تئوریک دارد.